header image
Start arrow Technologie arrow pomiary kardiologiczne arrow Oscylometryczny pomiar ciśnienia
Oscylometryczny pomiar ciśnienia PDF Drukuj E-mail

Metoda oscylometryczna jest obecnie jedną z bardziej popularnych technik nieinwazyjnego pomiaru ciśnienia tętniczego krwi. Metoda opiera się o pomiar zmian ciśnienia wywoływanych w pompowanym mankiecie pomiarowym, które są wynikiem istnienia i rozchodzenia się fali tętna.

W pierwszej fazie pomiaru mankiet jest pompowany do ciśnienia zapewniającego całkowitą okluzję wybranej tętnicy obwodowej (typowo makiet umieszcza się na lewym ramieniu osoby badanej). Całkowite zamknięcie światła naczynia powoduje zatrzymanie przepływu krwi tętniczej i ustanie tonów oraz szmerów przepływu, przy klasycznej metodzie osłuchowej. Ponieważ fala tętna jest drganiem mechanicznym propagującym się przez ściany naczynia, w przypadku pomiaru metodą oscylometryczną, mankiet pomiarowy nadal odczuwa niewielkie zmiany ciśnień.

Image 

Istotną zmianę w amplitudzie mierzonych zmian ciśnienia wywołuje dopiero przepływ przez tętnicę, zależnie od poziomu ciśnienia w mankiecie pomiarowym, czyli od stopnia okluzji naczynia. Ciśnienie w mankiecie w którym amplituda zmian ciśnienia zależnego od tętna zaczyna się zmieniać, odpowiada ciśnieniu skurczowemu. Maksymalna amplituda zmian ciśnienia wyznacza ciśnienie pomiarowe określane jako średnie ciśnienie tętnicze (MABP). Dalsze odpuszczanie ciśnienia w mankiecie powoduje stopniowe zmniejszanie się zakresu zmian ciśnienia zależnego od fali tętna, a moment w którym zmiany te przestają być funkcją zmian ciśnienia pomiarowego, wyznaczają ciśnienie rozkurczowe.

Podstawową wartością mierzoną w metodzie oscylometrycznej, w związku z dużą pewnością jej wyznaczenia jest wartość średniego ciśnienia tętniczego (MABP). Wartość tą należy rozumieć jako skuteczną albo efektywną wartość ciśnienia krwi w naczyniu uśrednioną w czasie, w związku z faktem że fala ciśnienia jest zjawiskiem cyklicznym o nieregularnym kształcie. Istnieją różne algorytmy wyznaczenia ciśnień skurczowego i rozkurczowego na podstawie przebiegu oscylacji. Aparaty Spacelabs wyznaczają wartość skurczową, jako ciśnienie w mankiecie w czasie odpuszczania, przed wystąpieniem maksymalnych oscylacji, kiedy amplituda oscylacji równa jest 50% amplitudy maksymalnej. Analogicznie wyznaczana jest wartość rozkurczowa, dla amplitudy oscylacji wynoszącej 75% amplitudy maksymalnej.

Image 

Sposób odpuszczania ciśnienia w mankiecie pomiarowym limituje błąd metody oscylometrycznej. Ponieważ zmiany ciśnień wywołanych falą tętna związane są z częstością tętna, przy liniowym odprężaniu mankietu, można wyliczyć jaki czas pomiaru jest niezbędny do osiągnięcia założonego błędu, np. przy odprężaniu mankietu z prędkością 1 mmHg/sek i rytmie serca na poziomie 60 uderzeń na min., teoretyczny błąd metody wynosi 1 mmHg. Ze względu na czasochłonność liniowego odprężania mankietu, współczesne rozwiązania np. aparaty Spacelabs, stosują metodę krokowego odpuszczania ciśnienia, 8 mmHg na krok.

Krokowe odpuszczanie ciśnienia umożliwia bardziej wiarygodną ocenę mierzonego ciśnienia przy jednoczesnym zachowaniu rozsądnego poziomu błędu pomiaru oraz komfortu pacjenta. Metoda polega na pomiarze amplitudy zmian ciśnienia z co najmniej dwóch kolejnych uderzeń fali tętna, a następnie na odpuszczeniu mankietu do kolejnego punktu pomiarowego. W ten sposób rejestrator minimalizuje błędy wynikające z zaburzeń fali tętna spowodowanych aktywnością mięśni szkieletowych lub aktywnością oddechową.

Metoda oscylometryczna jest w większości sytuacji skuteczniejsza niż klasyczna metoda osłuchowa, polegająca na detekcji kolejnych tonów Korotkowa. Po pierwsze, tony i szmery przepływu są często trudne do zidentyfikowania lub rozróżnienia pomiędzy sobą, zwłaszcza w przypadku artefaktów istniejących w rzeczywistych warunkach pomiarowych, a także w związku z częstym efektem tzw. dziury osłuchowej. Po drugie, ze względu na ciągłą zmianę amplitudy rejestrowanych sygnałów akustycznych przepływu, nie możliwe jest wyznaczenie średniego ciśnienia tętniczego. Po trzecie stosowanie mikrofonu pomiarowego jest droższe i mniej skuteczne w eksploatacji, nie wspominając o urządzeniach wymagających dodatkowo korelowania sygnału akustycznego sygnałem EKG pacjenta. Większość współczesnych urządzeń do ambulatoryjnego monitorowania ciśnienia krwi stosuje sprawdzoną i efektywną metodą oscylometryczną.

Metoda oscylometryczna posiada także ograniczenia. Pomiary mogą być trudne do uzyskania w sytuacji szoku z towarzyszącym zanikiem pulsu i bardzo niskim ciśnieniem tętniczym, w przypadku bardzo dużej zmienności ciśnienia i tętna, u pacjentów z nieprawidłowściami anatomicznymi naczyń. Błędy pomiaru mogą powstać także w wyniku złego doboru rozmiaru mankietu do obwodu ramienia, nieprawidłowego umieszczenia mankietu na ramieniu pacjenta a także w wyniku rozmiatych zakłóceń zewnętrznych, głównie mechanicznych i ruchowych.
 

Ostatnia aktualizacja ( Friday, 05 June 2009 )
< Poprzedni

Uwaga!

Zmiana adresu biura od 18 stycznia 2010. Nowy adres: ul. Renesansowa 5a, 01-905 Warszawa. Pozostałe dane bez zmian.

 

Ankieta
Prospektywna edycja zapisu holterowskiego EKG...
  
Protokoły obciążenia w badaniach wysiłkowych